U kunt reageren of zich aansluiten bij het manifest door te mailen naar: fantasten@xs4all.nl

Oktober 2000

Op "Screening Violence", een filmfestival over geweld dat in oktober in Antwerpen gehouden werd hield Karin Spaink een lezing over geweld en films. In de tekst worden en aantal interessante links gelegd tussen sprookjes en genrefilms. De complete tekst is te vinden op Karin Spainks website: http://www.xs4all.nl/~kspaink/varia/lezing_filmgeweld.html

Mei 2000

MEDIUM blad van de Faculteit Film en televisiewetenschap Amsterdam:

"Bezien in het licht van het toverwoord dat Dogma geworden is, heeft het plan om in de komende jaren 25 Dogma-films in zeven Europese land en te gaan maken natuurlijk een vreemde connotatie. Eis Vandervorst, producer, zal dit project in Nederland gaan sturen. 'Zentropa Entertainment, die de productie van de meeste Lars Von Trier-films doet, had het plan om met producers in and ere Europese landen iets gemeenschappelijks te gaan doen. Dogma was natuurlijk een inkopper, want dan kunnen de films ook nog aan elkaar gekoppeld worden. De vraag is natuurlijk in hoeverre het haar nog gaat om het maken van een puurdere film, zoals het manifest dat voorschrijft. 'Hoewel ik de regels zeer belangrijk vind, ben ik daar niet zo mee bezig. lk denk dat iedereen er uit moet halen wat voor hem of haar belangrijk is. Mijn motivatie om Dogma- films te gaan maken. is dat het zorgt dat je terug gaat naar de basis. Nadenken over het verhaal wat je daad- werkelijk wilt vertellen en hoe je dat zo eenvoudig en herkenbaarmogelijk doet'. Over de vele restricties van het Dogma-principe zit Vandervorst niet teveel in. 'Die hoop ik door vrije interpretatie een beetje te omzeilen. Een beetje? 'Natuurlijk weet ik dat als je een Dogmawilt maken, je je aan bepaalde regels zult moeten hou- Het is ook erg afhankelijk van het script dat je str-aks in handen krijgt, wat je er precies van kunt maken. "

Uit het artikel Frisse wind van Wim Vis

Maart 2000

Wees Realistisch! Het publiek mag in theorie dan wel fantastische films willen zien, maar als je in Nederland produktiecentjes wil krijgen, moet je wel een beetje realistisch wezen. Je verkoopt je synopsis of scenario namelijk niet rechtstreeks aan de kijker, maar aan de tussenhandel. Dat zijn dramaturgen, commissieleden en beleidsmakers. En wat is bij hen in de mode? Russische zeeman (aan ketting) ontmoet blonde vrouw (De Trip van Teetje). Russische zeeman (niet aan ketting) ontmoet blonde vrouw (De Verstekeling). Algerijn ontmoet blonde vrouw (Badry's Alibi). Man uit Letland ontmoet blonde vrouw (De nieuwe moeder) Afrikaan ontmoet blonde vrouw (Juju). Poolse vrouw ontmoet blonde man (De Poolse bruid). Iraanse man ontmoet blonde vrouw (Cowboy uit Iran) U ziet het. Romantisch vluchtelingendrama, dat is helemaal 'hot'. Dus ik zou de Fantasten de volgende tips willen geven. 1) Verras uzelf met een nog niet eerder gebruikte vluchteling of allochtoon (liefst illegaal!). Denk daarbij aan Oost-Timorezen, Roemeniërs, IJslanders of misschien zelfs een Belg die het niet meer ziet zitten. 2) Neem voor de variatie geen blonde maar een roodharige love-interest. Dat is ook een minderheid (en bovendien een zeer salonfähig kleurtje). Zorg dat racisme en xenofobie letterlijk worden verwoord door één of meerdere antagonisten. 3) Laat uw politieke engagement en multiculturele inslag duidelijk spreken in de synopsis. Commissies en hoofden drama krijgen dan een warm gevoel: met uw project dragen ze bij aan de morele heropvoeding van onze verdorven landgenoten. Doorspek uw toelichting met termen als 'maatschappelijk relevant' en 'sociaal belangrijk issue' en u sluit naadloos aan bij spreektaal en leefwereld van de audiovisuele ambtenarij. Weg met de fantasten! Want alleen met nuttig, politiek correct drama pikken wij makers een graantje mee van de asielzoekers-industrie. Lang leve het poldermodel!

Scato van Opstall

1999

15 December

Martin Koolhoven in de discuusiegroep kunst.film.nl over fantasie in de nederlandse tv en film:
"Zelfs eeen film die steeds als fantasyfilm wordt aangehaald als Jezus is een Palestijn kon gemaakt worden, doordat er bij de aanvragen de nadruk werd gelegd op de maatschappelijke relevantie ivm met buitenlandersproblematiek en euthenasie."

6 December

reacties na de NFTVM discussieavond over de Fantasten in het Ketelhuis in Amsterdam.

Wolke Klupell:
"Interessant, vooral ook omdat er verschillende generaties aan het woord kwamen. Ik was erg verrrast toen bleek dat er in de animatie-hoek heel anders naar voorstellen gekeken wordt door commissies dan in de speelfilmhoek. Bij de animatiefilm wordt een uitgebreid scenario in woorden juist niet als een adequaat middel gezien om de film over te brengen. Het was een aardige tip van Frans Weisz om voortaan je film meer uit te tekenen om dingen duidelijk te maken. Aan de andere kant: ze moeten maar leren lezen.
Wat ik miste was het feit dat beleidsmakers heel erg op zoek zijn naar een nieuwe 'Zusje', toevallig een realistische en ook goedkoop geproduceerde film. Misschien dat mede daarom fantastische films er niet meer zo door heen komen."

Lodewijk Crijns:
"Het manifest gaat helemaal nergens over en daarom de avond ook niet. Ik had het idee dat er veel boosheid over de afwijzingen onder verscholen gaat. Als deze makers een bekendere naam hadden gehad was hun film vast wel gehonoreerd. Mijn film 'Jezus is een Palestijn' is er ook doorheen gekomen. Maar ja, toen hij af was vonden ze er weer niks aan, dus nu ga ik maar weer iets realistisch maken."

Woensdag 24 november

Entertainment is een vies woord in Nederland. De kijker moet maar moeite doen om een film te begrijpen. Wat een arrogante bullshit. Het moet dwangmatig altijd maar een artistiek hoogwaardige prestatie zijn. Het heeft geen swing en go. Je krijgt de kunstzinnige pretenties door je strot geduwd. Terwijl: leer eerst maar eens een goed verhaal te vertellen. Dat is al artistiek genoeg, een goed verhaal is vanzelf inhoudelijk. Ik wil me niet vervelen bij een film. Voor entertainment moet het geld altijd maar van andere fondsen komen dan van het filmfonds. De oude garde maakt films die saai en landerig zijn, niet meer van nu. Gaan ze weer een Couperus-verhaal verfilmen, de saaiste schrijver van deze eeuw. Beetje kopjes thee drinken. Hoe surrealistischer een film hoe echter, want je gaat dieper de psyche in. Bij Repulsion vraag je je toch ook niet af of het rubber handschoenen zijn die daar door die muur heen komen?
Brian Meijers

Ik heb ondertekend omdat er in Nederland alleen maar calvinistische films worden gemaakt en er een calvinistisch beleid wordt gevoerd. Het mag nooit over groots en meeslepende gevoelens gaan. Er heerst een teneur van wat men behoort te maken. Doe maar gewoon dan doe je al gek genoeg, dat werd op de filmacademie al letterlijk tegen me gezegd door Pieter Verhoeff. Het moet altijd maar gaan over een jeugdhonk in Apeldoorn. In interviews met de fantasten in Skrien en de Filmkrant wordt de nadruk teveel gelegd op genrefilms, terwijl het daar niet over gaat.
Colet Bothof

Maandag 15 november

En dat zijn nu precies de gedachten waar ik al jaren mee loop. In het buitenland worden van die prachtige films en series gemaakt die de fantasie kietelen, de verbeelding soms te boven gaan. De door jullie genoemde films en makers staan zeker boven aan mijn favorieten lijst. Maar ook zeker televisieseries zoals The Outer Limits, The Twilight Zone en Red Dwarf. Daarin worden werelden voor de kijker geschapen om in rond te dolen en verdwalen. Om van te genieten en van te leren.
Ik ondersteun jullie ideeen en zou me daar graag bij aansluiten. Niet enkel om de deelnemerlijst langer te maken, maar om daadwerkelijk deel te kunnen nemen. Mensen te ontmoeten die met soortgelijke projecten bezig zijn. Kruisbestuivingen mogelijk maken. Ik hoop dat dit een vruchtbare groep mensen oplevert, die niet alleen het fantastische op de culturele agenda zullen zetten, maar eveneens die agenda zullen vullen met prachtige, mind-boggling producten waar de Nederlander zijn fantasie bij kan af likken.
Tonnie Dinjens

Zaterdag 30 oktober

Het manifest gaat inderdaad niet over geld, machtsposities en dergelijke, maar over een creatieve visie, anders denken over film en misschien ook over kunde. Lijkt mij. Vanuit het standpunt van de producent kan ik zeggen dat het 'beoordelen' van filmplannen voor meer fantastische films moeilijker is dan van 'Hollandsch polderdrama'. Vaak moet je je eigen verbeelding laten spreken, en bij velen zwijgt die meestal als het graf achter de gereformeerde kerk. Als dramaturg moet je je vervolgens veel meer durven - en kunnen verliezen in een vaak minder nauwkeurig analyseerbare creatieve en hoogstpersoonlijke visie en magische werkelijkheid. De truc is pas in tweede instantie om dat zo ontzettend goed te communiceren dat ook de geldschieters en omroepen er wat van begrijpen. Dat is echter niet de taak van de fantastische filmmaker, maar van haar of zijn (fantaserende) producent. Het valt ook niet mee. Ik hak al twee jaar met dat bijltje. Maar een intentieverklaring om het te proberen is een begin. Stap twee is elkaar er op aan te spreken. Dan wordt het echt leuk.
Michiel Snijders (animatieproducent) il Luster Produkties

Donderdag 28 oktober

Reacties:

Column The Fronz in de Filmkrant van november 1999: "Natuurlijk is film bij uitstek verbeelding, maar het gaat erom dat het filmbeleid, gemaakt door een generatie Babyboomers, zo langzamerhand dringend aan vernieuwing toe is.
Het beleid wordt gemaakt door decadente ouderwetse omnipotenten, die zich gedragen als de eigenaren van de waarheid."

Sander Vos in de column Montagekamer in Skrien #238, november 1999: "Ik denk niet dat de kijker in het meebeleven erg wordt geholpen door de hyperrealistische filmer, en ik ben ervan overtuigd dat zodra het 'nieuwe' van deze manier van filmen er een beetje af is, deze mode onherroepelijk zal verdwijnen."

Wim Odé in Skrien #238, november 1999: "Bij mij zijn de Fantasten aan het verkeerde adres als ze de inhoud willen loslaten. Als ze de inhoud wegschuiven en allleen maar naar de buitenkant kijken, dan zie ik dat als een vercommercialisering van de film en zolang ik hier zit zal ik me daartegen blijven verzetten."

Donderdag 14 oktober

Nieuwe ondertekenaars sinds 6 oktober:

Alfred.B.Broer, Jan Wich, Andrew Weeks

Reacties:

Beste mede fantasten, Gaarne sluit ik mij aan bij jullie beweging. Want het is de taak van een kunstenaar de fantasie te visualiseren. Daarnaast zijn we allemaal verhaal vertellers die hun verhaal kwijt moeten, of we nou drama registreren (docu) of drama fantaseren (speelfilm). Alfred.B.Broer

JA JA JA !!!! En nu je niet opwinden, maar dromen, die films. Jan Wich

Woensdag 6 oktober

Hoera voor de verbeelding, ga door en verder.......
Wonderland Film Marc Stekelenburg

Zondag 3 oktober

Nieuwe ondertekenaars:
Rene Goossens, Rob van der Meer, Merlijn Passier

Dinsdag 28 september

Nieuwe ondertekenaars:
Wiebe de Boer, Job ter Burg, Rinie Jansen, Bart Jilesen, Eric Smit

Maandag 27 september

Nieuwe ondertekenaars:
Renee Fokker, Marc van Uchelen

Zondag 26 september

Reacties

Beste Fantasten,
Een manifest voor de verbeelding. Een prima manifest. Een manifest dat gesteund wordt door enkele miljoenen bioscoopbezoekers die de Nederlandse film mijden. Zij willen betoverd worden. En wat is er mooier voor een filmmaker de mensen te betoveren. Ze mee te nemen naar een andere wereld, niet de wereld die we kennen en hekelen.
René Jonkers

Jullie gaan niet ver genoeg. Noem namen. Gooi met tomaten! Jullie weten precies wie het zijn die de boel verstoppen en op moeten rotten!
Jan Heijs

Zaterdag 25 september

Nieuwe ondertekenaars :
Gert de Graaff, Bastiaan Houtkooper, Tamara Miranda, Emjay Rechsteiner

Reacties:

Uit de Dagkrant van het Nederlands Filmfestival:

"De Kwestie

Een groot aantal filmprofessionals ('De Fantasten') ondertekende het Manifest voor de Verbeelding, dat werd gepresenteerd tijdens het festival.
Vóór de fantasievolle film, tegen de spruitjeslucht.
Een citaat: 'Een Nederlandse film blijkt zelden in staat te verrassen, te boeien en de kijker mee te slepen naar een onbekende wereld.'

Norman de Palm, producent van de competitiefilm PAPA'S SONG
'Wat een jonge-honden-uitspraak. Ongenuanceerde kretologie, maar wel leuk. De verbeelding moet altijd aan de macht zijn; zoniet, dan heb je geen goede film. Wat bedoelen ze eigenlijk met verbeelding? We hebben in Nederland toch van alles wat: horror-, actie- en kinderfilms. ABELTJE, THE DELIVERY en de films van Alex van Warmerdam hebben toch geen realistisch of droog smaakje? Overigens ben ik altijd een voorstander van uitbreiding van het smaken-assortiment.'

Job Gosschalk, casting director, ondertekende het Manifest
'Ik heb getekend vanwege de rake inhoud van het manifest, en ik acht de mensen die erachter staan zeer hoog. Het leuke is dat het manifest zich niet tegen iets richt, maar een bepaalde voorkeur onder de aandacht brengt. Of mijn werk interessanter wordt wanneer er meer 'fantastische' films gemaakt worden? Wel als een film een gevarieerde cast verlangt. Mijn uitdaging zou dan kunnen liggen in het zoeken naar niet-reguliere acteurs met markante koppen en lichamen.'

Barbara Stroink, stafmedewerkster Speelfilm van het Nederlands Fonds voor de Film
'Ik zou zeggen, waar wachten ze op? Aan de slag! Bij ons kunnen ze terecht met hun ideeën. Als zij vinden dat er meer fantasie in de film moet, moeten ze meer subsidieaanvragen voor dat soort films indienen. Hoeveel aanvragen voor realistische films bij ons gehonoreerd worden, turven we niet, want we staan echt voor alle genres open. THE DELIVERY bijvoorbeeld, of MARIEKEN die nu in productie is, zijn geen realistische films. En je kunt veel zeggen over Miriam Kruishoop, maar een spruitjeslucht hebben haar films zeker niet.'

Guido van Gennep, een van de opstellers van het Manifest
'Ik wil even rechtzetten dat het dus geen financiële kwestie is. Het is goed te horen dat het Filmfonds onze gedachten aanmoedigt, maar daar ligt het probleem niet. Het gaat erom dat we een bepaalde gedachtengang willen lanceren. De verbeelding moet gewoon meer aan de orde zijn. Er wordt zoveel moeite gedaan om zo werkelijkheidsgetrouw mogelijk te filmen, maar waarom zou je niet kiezen voor een andere invalshoek; we zien de hele dag om ons heen al werkelijkheid! Films die afwijken van de Hollandse maatstaven van realisme, worden veel te wantrouwend ontvangen.'

Paula van der Oest, regisseuse van onder meer DE TRIP VAN TEETJE
'Laat ik dit vooropstellen: ik vind het goed dat mensen continu blijven nadenken over film, en ik voel me ook zeker door de inhoud van het manifest aangesproken. Maar de manier waarop het manifest gepresenteerd wordt, vind ik puberaal. De enquête op de achterkant, met vragen als: hoe fantastisch ben ik?, relativeert de inhoud. Dat vind ik een zwaktebod. Persoonlijk ben ik altijd bezig met de vraag: wat is werkelijkheid en wat is verbeelding? Dat geldt denk ik voor elke filmmaker. In mijn volgende film ga ik zeker werken met fantastische elementen.' (NA)"

Vrijdag 24 september:

Beste fantasten, ik ben erg blij om jullie manifest te zien. Wat jullie spruitjeslucht noemen associeer ik al jaren met "met m'n voeten in de klei"; blijkbaar mogen we niet meer zweven of dromen. Ik sluit me erg graag aan bij een manifest als dit.

Erik Bannenberg

Donderdag 23 september:

Nieuwe ondertekenaars :

Oerd van Cuijlenborg, Roef Ragas

Reacties:

Beste fantasten, Ik was erg blij om jullie manifest in handen te krijgen na het verlaten van de zaal waar ik net "unter den palmen" had bijgewoond (doorgestaan) bij de opening van het nederlands film festival. Ik had de pest in de film en was blij met jullie manifest en ben het helemaal met jullie eens! In de hoop dat de verbeelding zal toeslaan in de ingeslapen nederlandse film, Oerd van Cuijlenborg.